Kış aylarının sağlıklı alışkanlıklar kazanmak için bir engel değil, doğru planlama ile bir fırsata dönüştürülebileceğini belirten Beslenme ve Diyetetik alanında görev yapan Araştırma Görevlisi Ayşenur Çalık, dengeli beslenme, düzenli hareket ve bilinçli tercihlerle kilo kontrolünün sağlanabileceğini ve bağışıklık sisteminin desteklenebileceğini söyledi. Hekim veya diyetisyen önerisi olmadan besin takviyesi kullanımından kaçınılması gerektiğini vurgulayan Çalık, takviyeler yerine beslenme düzeninin oluşturulması ve yaşam tarzı değişikliklerine gidilmesinin önemine dikkat çekti.
Sağlıklı beslenme alışkanlıkları sürdürülmeli
Kış mevsiminde kilo artışının sık görülebildiğini ifade eden Ayşenur Çalık, “Hava sıcaklıklarının düşmesi, gün ışığından daha az faydalanılması ve fiziksel aktivitenin azalması; iştah artışı ve buna bağlı kilo alımı riskini beraberinde getiriyor. Bu dönemde sağlıklı beslenme alışkanlıklarının sürdürülmesi hem kilo kontrolü hem de bağışıklık sisteminin korunması açısından büyük önem taşıyor” dedi.
Kışın iştah neden artıyor?
Kış aylarında iştah artışıyla birlikte kilo alımının da kolaylaştığını belirten Çalık, “Soğuk havalarda vücut ısıyı korumak için daha fazla enerji ihtiyacı hissedebilir. Günlerin kısalmasıyla serotonin düzeylerinde azalma görülebilir ve bu durum karbonhidrat ağırlıklı besinlere yönelimi artırabilir. Fiziksel aktivitenin azalması ve evde geçirilen sürenin artması da kilo alımını kolaylaştıran faktörler arasında yer alır” diye konuştu.
İştah kontrolü yaşam tarzı ile sağlanmalı
İştah kontrolü sağladığı iddia edilen gıda takviyeleri yerine yaşam tarzı değişikliklerini öneren Ayşenur Çalık, “Kış aylarında iştah kontrolü mümkündür; ancak bunun temel yolu beslenme düzeninin ve yaşam tarzının planlanmasıdır. Zaman zaman krom pikolinat gibi gıda takviyeleri önerilebiliyor ancak bu ürünlerin iştah azaltma ya da kilo kaybı üzerindeki etkilerine dair bilimsel kanıtlar sınırlıdır. Bu nedenle hekim veya diyetisyen önerisi olmadan takviye kullanımından kaçınılmalıdır” ifadelerini kullandı.
İştah kontrolü için yeterli protein ve lif alımının sağlanması, düzenli ana ve ara öğünler yapılması ve kan şekerini dengeleyen besinlerin tercih edilmesi gerektiğini vurgulayan Çalık, yeterli uyku ve stres yönetiminin de iştah kontrolünde son derece etkili ve güvenli yöntemler olduğunu belirtti.
Enerji dengesinin korunmasına dikkat edilmeli
Kış aylarında kilo artışını önlemek ve bağışıklık sistemini güçlendirmek için beslenme düzeninin doğru planlanması gerektiğini ifade eden Ayşenur Çalık, “Beslenme planı hem enerji dengesini koruyacak hem de bağışıklık sistemini destekleyecek şekilde oluşturulmalıdır. Her besin grubundan bireyin ihtiyacına uygun miktarlarda tüketilmesi önemlidir. Günlük beslenmede süt ve süt ürünleri, et-balık-kurubaklagil grubu, sebze-meyve ve tahıl gruplarına dengeli biçimde yer verilmelidir” dedi.
Sebze ve meyve tüketimi artırılmalı
Bu dönemde özellikle mevsim sebzeleri ve meyvelerinin tercih edilmesi gerektiğini belirten Çalık, “Antioksidan ve fitokimyasallar yönünden zengin, farklı renklerde sebze ve meyvelerin tüketilmesi bağışıklık sistemini destekler. Yeterli protein alımı sağlanmalı; yumurta, balık, yoğurt ve kuru baklagiller düzenli olarak tüketilmelidir. Tam tahıllar lif alımını artırır. Ayrıca soğuk havalarda su tüketimi azalabildiği için sıvı alımı bilinçli şekilde takip edilmelidir” uyarısında bulundu.
Hızlı kilo vermek isteyenler dikkat
Kış aylarında bahara hazırlık amacıyla uygulanan şok diyetlerin sağlık açısından riskler taşıdığına dikkat çeken Ayşenur Çalık, “Tek tipli ve kısa süreli diyetler kas kaybı, metabolizma hızının düşmesi, vitamin-mineral yetersizlikleri ve kilo geri kazanımı gibi olumsuz sonuçlara yol açabilir. Sağlıklı kilo kaybı, haftada ortalama 0,5–1 kilogram olacak şekilde, dengeli ve sürdürülebilir bir beslenme planı ile mümkündür” dedi.
Kış mevsiminde kilo kontrolü için öneriler
Ayşenur Çalık, kış aylarında kilosunu korumak veya sağlıklı kilo vermek isteyenler için şu önerilerde bulundu:
- Şok diyetler yerine sağlıklı ve dengeli beslenme tercih edilmeli
- Öğün atlanmamalı, düzenli beslenme alışkanlığı kazanılmalı
- Porsiyon kontrolü sağlanmalı, yüksek kalorili tatlılar sınırlandırılmalı
- Fiziksel aktivite kış aylarında da sürdürülmeli
- Uyku düzenine dikkat edilmeli, stres yönetimi ihmal edilmemeli
- Hızlı çözümler yerine kalıcı yaşam tarzı değişiklikleri benimsenmeli
Kış ayları fırsata dönüştürülebilir
Ayşenur Çalık, sözlerini şu ifadelerle tamamladı: “Kış ayları sağlıklı alışkanlıklar kazanmak için bir engel değil; doğru planlama ile bir fırsata dönüştürülebilir. Dengeli beslenme, düzenli hareket ve bilinçli tercihlerle hem kilo kontrolü sağlanabilir hem de bağışıklık sistemi desteklenebilir.”
